O Yairze Aa

W centrum twórczości Yaira Aa stoi człowiek: postacie zamknięte w sobie albo – przeciwnie – zmierzające ku sobie nawzajem. Żyją w zadziwiającym świecie, w którym grawitacja nie jest czymś oczywistym, a perspektywa staje się grą. Akrobaci i muzycy, postacie stojące na głowie, ludzie-zwierzęta i zwierzęta-ludzie: jego obrazy mają lekkość luźnych obserwacji, a zarazem ciężar osobistej historii, w której nieustannie powracają wojna i jego żydowskie pochodzenie.

Pod względem formy i doboru tematów jego twórczość bywa zestawiana z dziełami Paula Klee i Charlotte Salomon.

Yair Aa studiował w akademii fotografii Hans Götz w Haarlemie oraz w Gerrit Rietveld Academie w Amsterdamie. Fundamenty swojej fotografii położył podczas wielkiej podróży na Daleki Wschód, gdzie powstały zdjęcia z lat 1986–1987. Wykonał także fotografie czarno-białe (1989–1991) oraz cykl zdjęć przedstawiający Cheider, żydowską szkołę w Amsterdamie. Szesnaście z tych fotografii należy do kolekcji Joods Museum.

Niegdyś zajmował się przede wszystkim fotografią; dziś Yair Aa posługuje się głównie akwarelą, tuszem, ołówkiem i farbą olejną. Tworzył również tryptyki i rysunki (1996–2006), akwaforty (2011–2012), obrazy malowane akrylem na płótnie i aluminium, portrety na łupku oraz rzeźby.

Od 1999 roku jego prace pokazywane są na wystawach w Holandii i za granicą: od Oude Kerk w Amsterdamie i międzynarodowej wystawy objazdowej Art Against Stigma (m.in. w Kopenhadze i Tel Awiwie) po Kunsthaus Kannen w Niemczech, Outsider Art Gallery w Hermitage Amsterdam oraz Joods Museum, gdzie w 2022 roku jego fotografie można było oglądać na wystawie „Every Picture Tells a Story”.

Wystawy indywidualne odbyły się m.in. w Galerie Linka (2001 i 2003), w Beeldend Gesproken („Het andere verhaal”, 2014; „Let the light be us”, 2019) oraz w De Hallen Amsterdam („Intieme tafereeltjes van een tovenaar”, 2021).

W 2021 roku pokazał swój Dziennik z czasów koronawirusa – 111 malowanych paneli – a wraz z nim olejne portrety bliskich, intymne akwarele, rzeźby i monumentalny tryptyk „De verschrikkingen van de oorlog”.

Prace Yaira Aa znajdują się w kolekcji Joods Museum w Amsterdamie, które posiada 179 jego akwarel – w tym autobiograficzny cykl liczący 66 prac – oraz szesnaście fotografii. Jego prace zakupiły również Sanquin, Lundbeck (Dania) i Postcodeloterij.

W 2008 roku namalował scenografię do spektaklu teatru plastycznego „Alopsepla” autorstwa Salomei Franken. W 2017 roku narysował okładkę tomiku poezji towarzyszącego Konkursowi Przekładu z Języka Hebrajskiego Uniwersytetu Amsterdamskiego.

Prace Yaira Aa można kupić lub wypożyczyć za pośrednictwem Beeldend Gesproken w Amsterdamie.